Londra Gezi Günlüğüm - 2

Londra'da gezip görülecek yerlerin anlatıldığı ikinci ve son bölüme gelmiş bulunuyoruz. Ancak bunu yaparken tek bir yazıya sıkışıp kalmak pek de kolay olmadı. Detaylara fazla girmemiş olmama rağmen görseller eşliğinde uzunca bir post çıktı ortaya. Blogun en uzun postu diyebilirim...
Umarım sıkılmadan okutur kendini. Benimle birlikte başka iklimlere doğru yol alırken biraz olsun malum sorunlardan uzaklaşmanızı diliyorum bu arada.
İngiltere uzak bir ülke olduğu için gidip görmeyi pek çok kişi aklından bile geçirmez. Oysa uçağa bindiğinizde 3 saat sonra Londra'dasınız. Önceden takip etmek şartıyla biletinizi yarı fiyatına alabileceğiniz gibi diğer şartlarda da maddi ya da manevi yönden sanıldığı kadar zorlanmıyorsunuz.
Bu seyahati gerçekleştirmekle ön yargılarımın çoğunun yıkılmış olduğunu belirtmeden geçmeyeyim. İyi okumalar...

Dolmabahçe Sarayı Saat Kulesi

19 Mayıs Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramımız resmi tatil.
20 Mayıs Cuma günü okullar eğitim ve öğretime devam edecek...

Milli Saraylar bünyesinde halkın ziyaretine açık olan Dolmabahçe Sarayı, okulların baharda gerçekleştirdiği İstanbul gezi etkinliklerine mutlaka dahil edilen, yakın tarihimize şahit olmak adına gidilip görülmesi gereken yerlerin başında geliyordu. Sultan I. Abdülmecid döneminde inşası başlayan ve 1855 yılında yapımı bitirilen sarayda padişahlar sırayla ikamet etmiş, Cumhuriyet Dönemi'ne gelindiğinde pek çok yabancı devlet temsilcisi ağırlanmış. Sarayın son konuğu, 10 Kasım 1938’de hayata gözlerini kapayan Ulu Önderimiz Mustafa Kemal Atatürk...

Sarayın eşsiz süslemeleri, koleksiyonları, selamlık kısmı, camlı köşkü, hamamları, muhteşem halı ve avizeleri olabildiğince göz kamaştırıcı.
Atamız'ın hayata gözlerini yumduğu yatağın bulunduğu odaya sıra geldiğinde ise hissedilenler anlatılmaz, yaşanır. Yıllar önce bir okul gezisi esnasında şahit olmuştum. İstisnasız hepimiz, sırayla girdiğimiz odada, Türk Bayrağı örtülmüş o yatağın başında göz pınarlarımızı zorlayan yaşlarla mücadeleye girmiş ve kaybetmiştik :(
19 Mayıs bu yıl perşembe gününe rastlıyor. Dolmabahçe Sarayı'nın Pazartesi ve Perşembe günleri ziyarete kapalı olduğunu biliyor muydunuz? Olur da bilmeyenler çıkar, yakın kentlerden ziyaret amaçlı gelmek isterse boşuna olduğunu ve geri döneceğini bilsin bence.

Akıbetiniz bizimkine çok benzer ve kalakalırsınız sonra, yani hüsrana uğrarsınız. Saat sorunsalı da var çünkü.
Dolmabahçe Sarayı diğer saraylara göre daha erken kapanıyormuş nedense. Yalnızca 09:00-16:00 saatleri arası ziyarete açık. Belirtilen günler ve saatler dahilinde ziyaretçi ağırlıyor. Farklı sorularınız varsa iletişim bilgileri ile görevlilere ulaşmanız ve daha detaylı bilgi almanız öneriliyor. Bütün milli saraylarda olduğu gibi Dolmabahçe Sarayı’nda da müze kart geçerli değil örneğin. Sarayın içindeki ziyaret ise bir grup veya rehber eşliğinde gerçekleşiyormuş.

Bu şartlar altında geçen yaz önüne kadar gelip de kılpayı kaçırdığımız saray ziyaretinden geriye kalan sadece aşağıdaki fotoğraflar oldu tabii. Sarayın bir türlü kadraja sığdıramadığım ihtişamlı dış görünüşünün giriş kısmı ile ayrılmaz bir bütünü olan Dolmabahçe Sarayı Saat Kulesi'nin akşam güneşi eşliğinde, değişik açılardan görüntüleri...

Boğaz'dan Dolmabahçe Sarayı görünümü (Tıklayın lütfen)

Dolmabahçe Sarayı Saat Kulesi 1890-1894 tarihleri arasında Sultan II.Abdülhamid tarafından yaptırılmıştır.
Mimari olarak barok, neo-klasik ve ampir üslupların ağır bastığı eklektik tarzdadır. 32 metre yüksekliğindeki
dört katlı kulenin zemin kat cephelerine, kemer kavisleri içine barometre ve termometre;
birinci katın deniz ve kara tarafındaki cephelerine, Sultan II. Abdülhamid döneminin Osmanlı arması;
üçüncü katın her cephesine ise saat yerleştirilmiştir.
Kulenin saatleri Paul Garnier yapımı olup Fransa'dan getirilmiştir.

(Bilgiler Saat Kulesi'nden. Başka yerlerde daha farklı rakamlarla anlatılıyor.)

* * *

19 Mayıs 1919, bağımsızlık ve egemenlik adına birbirimize kenetlenerek gerçekleştirdiğimiz milli mücadelenin
şahlanış tarihi. Ve Atamızın, Cumhuriyetimizin gençlerin omuzlarında yükseleceğine olan inancının ifadesi.

Başta Cumhuriyetimizin kurucusu Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere tüm milli mücadele kahramanlarımızı rahmet, minnet ve şükranla anıyor, 19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramımızı kutluyorum...

Çanakkale Saat Kulesi ve Kitabesi

Çanakkale şehir merkezinin en önemli simgesi olarak bilinen saat kulesi Sultan II.Abdülhamid'in 1876'da tahta çıkışının 20.yıldönümünde açılmak üzere pek çok kentte inşa edilen saat kulelerinden biri.
Yapı, 1313 (Miladi 1895-96) yılında inşa edilmiş.
Kitabesine göre Sultan Abdülhamid'in özel emirleriyle Çanakkale Mutasarrıfı Cemil Paşa tarafından yaptırılmıştır. Halk arasında yaygın bir söylence olarak Çanakkale'de İtalyan Fahri Konsolosu ve tüccar olan Emilio Vitalis'in vasiyeti üzerine, kente su getirilmesi için bıraktığı paranın artan kısmı ile inşa edildiği bilinse de bununla ilgili herhangi bir belge bulunmamaktadır.
Yığma teknikle inşa edilen kulenin dış cephesi kırmızı kesme taş kaplıdır. Yapı yükseldikçe daralan kare planlı kule 5 kattan oluşmakta, yapının zaman içinde değişikliğe uğradığı kimi belgelerden ve yapıdaki izlerden anlaşılmaktadır. Servet-i Fünun Dergisinin Rumi 4 Kanun-ı Sani 1311 (Miladi 16 Ocak 1896) tarihli 253.sayısında yer alan saat kulesi resimlerinden yapının 4 katlı inşa edildiği ve saatin 3.katta yer aldığı görülmektedir. Daha sonra en üste ilave kat yapılmış ve saat bir üst kata çıkarılmıştır. Yapı dış cepheden incelendiğinde, üçüncü katta saatin eski yerinin izlerinin bulunduğu görülmektedir.

Bu değişikliklerin ne zaman yapıldığı tam olarak bilinmemektedir. Çanakkale'nin eski fotoğrafları incelendiğinde zaman içinde çan köşkünde de değişikliklerin meydana geldiği gözlenmektedir. Tarihi belli olmayan bir fotoğrafta çan köşkü ince uzun ayaklı ve kubbelidir. 1920'li yıllarda çekildiği düşünülen başka bir fotoğrafta çan köşkünün çokgen gövdeli günümüzdeki hali görülmektedir. Mehmet Sadi adlı araştırmacının 1912 depremiyle ilgili hazırladığı raporda, saat kulesinin 4 katlı olarak ve çan köşkünün bulunmadığı bir fotoğrafı yer almakta ve fotoğrafın altında 'Çanakkalesinde epeyce zadelenen saat kulesi' yazmaktadır. Bu fotoğraf kemerli çan köşkünün 1912'deki depremde yıkıldığını, yerine 1920'li yıllarda günümüzdeki çan kulesinin yapıldığını düşündürmektedir.
Saat kulesinin, İl Genel Meclisi'nin 07.01.2010 tarih ve 2010/5 sayılı kararıyla Çanakkale Belediyesi'ne devredildikten sonra, Kordonboyu düzenleme Projesi ile eşzamanlı olarak yürütülen Saat Kulesi Meydanı Cephe İyileştirme Çalışmaları kapsamında restore edilmesine karar verilmiştir. Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 22.06.2010 tarih ve 4950 sayılı kararıyla restorasyonu ve konservasyonu yapılmıştır. Yapı günümüzde saat kulesi olarak işlevini sürdürmektedir. Kitabeyi Okuyan: Yard. Doç. Dr. Gülgün YAZICI / Araştırma: Doç. Dr. Ömer ÇAKIR

KİTABENİN METNİ

Bir şehen- şâhın zülâl-i himmeti
Eyledi reyyân mülk ü milleti
Bârek Allâh Hazret i Abdülhamid
Oldu her ferdin medar-ı rahati
Yâ ilâhî sen bağışla milleti
İştimâl etti cihâna ni'meti
Muhteşir envâr'ı şâdî ser-te-ser
Herkesin artmakta mes'udiyeti
O mekârî -pîşe hayr-endîşenin
Ola bir yıl ömrünün her saati
Bunda sâat var, rasat var nâzırâ
Çeşme var ayine var kıl dikkati
Bir de âfât-ı savâ'ikden masun
Eylemek üzere konuldu aketi
Bâ-husûs etdi Cemil Paşa gibi
Bende-i gayret-veri çok hizmeti

Hazret-i Mevlâ müyesser eylesin
Nice umrâna o âlî hasleti
Hâme-rân ol Zevkiyâ şükrânile
Eşdikânın işte budur zimmeti
Altı tenzil eyleyib tarihini
Söyle yâ hû geldi eşref saati

Sene 1313 / Ketebehu Receb Yesari

KİTABENİN SADELEŞTİRİLMİŞ METNİ

Şahlar şahının yardımının tatlı suyu
Suya doydurdu memleketi
Allah mübarek etsin Hazreti Abdülhamid
Oldu herkesin rahatlık sebebi
Ya ilahi sen bağışla milletle
Çevirdi dünyaya nimeti
Yayıldı sevinç ışığı baştan başa
Herkesin artmakta mesudiyesi
O cömertliği huy edinmiş iyilik düşünenin
Olsun bir yıl ömrünün her saati
Bunda saat var rasat var bakana
Çeşme var ayna var kıl dikkati
Bir de yıldırım afetinden
Korunmak üzere konuldu aleti
Özellikle etti Cemil Paşa gibi
Gayretli kul çok hizmeti
Hazret-i Mevlana nasip etsin
Nice saadeti o yüce ahlaklıya
Yaz Zevkiya şükran ile
Dostların işte budur mesuliyeti
Altı inirip tarihini
Söyle ya hu geldi eşref saati

(Sene 1313 / Yazan Receb Yesari)

BİLGİ KAYNAK: Çanakkale Saat Kulesi